A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Sáng kiến kinh nghiệm

Sáng kiến kinh nghiệm thi GVCNG cấp huyện năm học 2018-2019

MỘT SỐ BIỆN PHÁP  LÀM TỐT CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM LỚP 4A1 TRƯỜNG TIỂU HỌC THỊ TRẤN CÁI TẮC GÓP PHẦN

 NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HỌC TẬP CỦA HỌC SINH

 

I. ĐẶT VẤN ĐỀ

Khi nói  đến vai trò của giáo dục trong sự phát triển nhân cách con người, Bác Hồ đã từng nói:

“Hiền dữ phải đâu là tính sẵn

  Phần nhiều do giáo dục mà nên”.

          Theo quan niệm của Bác, con người ta khi mới sinh ra vốn bản chất là tốt, nhưng sau do ảnh hưởng của giáo dục và môi trường sống cùng sự phấn đấu, rèn luyện của mỗi cá nhân mà hình thành những con người thiện, ác khác nhau. Do đó, giáo dục làm một nhiệm vụ vô cùng cần thiết.                          

          Người giáo viên chủ nhiệm ở Tiểu học là người trực tiếp dạy dỗ các em nhiều nhất trong khoảng thời gian học ở trường. Vì vậy, giáo viên chủ nhiệm phải biết tổ chức, bao quát, xử lí tốt các tình huống. Đối với người giáo viên không chỉ dạy các em về kiến thức, văn hoá mà còn dạy các em về nề nếp, cách sống, cách làm người.

Trong thực tế có những quan niệm sai lầm trong nhận thức về chức vụ giáo viên chủ nhiệm lớp. Ở đâu đó, còn tồn tại chuyện học sinh đánh thầy cô giáo chủ nhiệm của mình; giáo viên chủ nhiệm lớp nóng nảy, thô bạo đã mắc phải những sai lầm như đuổi học sinh ra khỏi giờ học,... Bên cạnh đó lại có những giáo viên chủ nhiệm quá dễ dãi, thiếu trách nhiệm với lớp để cho học sinh tự do, hư hỏng...

Là một giáo viên chủ nhiệm, tôi rất mong HS của mình là những con ngoan, trò giỏi để sau này lớn lên các em tự tin, năng động, bản lĩnh bước vào đời, trở thành những người công dân có ích cho xã hội. Vì vậy, tôi đã chọn sáng kiến: “Một vài biện pháp góp phần làm tốt công tác chủ nhiệm ở lớp 4A1 ở trường Tiểu học Thị trấn Cái Tắc”.

II. THỰC TRẠNG

1. Thuận lợi:

Được sự chỉ đạo, quan tâm sâu sát của Ban giám hiệu, của Công đoàn trường cùng sự giúp đỡ của tất cả các ban ngành trong Hội đồng sư phạm nhà trường. Đội ngũ các thầy cô giáo bộ môn nhiệt tình, yêu nghề và trách nhiệm cao, chuyên môn vững vàng.

Kết quả học tập của học sinh khá đồng đều. Đa số các phụ huynh học sinh đều quan tâm đến việc học của các em. Cơ sở vật chất dạy và học của trường khang trang, đầy đủ các phòng học bộ môn, phòng chức năng, phòng truyền thống, phòng học thoáng mát, nhà vệ sinh sạch sẽ ...

2.  Khó khăn:

Đầu năm học, tôi được Ban giám hiệu nhà trường phân công chủ nhiệm lớp 4A1. Kết quả học tập của các em phần lớn tiếp thu nhanh nhưng vẫn còn vài em chưa chăm học, ham chơi game, nghịch ngợm ảnh hưởng đến kết quả học tập. Vẫn còn vài phụ huynh học sinh lo làm kinh tế nên giao hết việc học tập cho giáo viên chủ nhiệm.

Kết quả khảo sát lớp 4A1 đầu năm do tôi làm chủ nhiệm 

Lớp

Tổng số HS

Số em chưa chăm học

Số em chơi game

Số em thường xuyên mất trật tự trong lớp

Số em đạt giải thưởng ( cấp huyện trở lên năm trước)

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

4A1

40

5

12,5%

4

10%

5

12,5%

1

2,5%

 

Nhìn vào kết quả khảo sát trên, tôi thấy nề nếp lớp chưa tốt, nhiều em mải chơi, chưa chăm chỉ học hành, nhiều em hay mất trật tự trong lớp. Lớp chưa phát huy được khả năng mũi nhọn của lớp, ảnh hưởng chung đến kết quả học tập của lớp. Vì vậy, giáo viên cần phải có biện pháp thích hợp nhằm giúp lớp có nề nếp tốt, phát huy khả năng, năng lực của các em, góp phần nâng cao chất lượng học tập của học sinh

III. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

          1. Nắm vững tình hình lớp:

           Muốn giáo dục học sinh thì phải hiểu được tâm tư tình cảm nguyện vọng của các em. Nhưng làm thế nào để hiểu được những điều ấy một cách tường tận? Theo tôi, đó là tiếp cận với lớp chủ nhiệm nghĩa là chúng ta phải tiếp xúc gần gũi trò chuyện tìm hiểu về hoàn cảnh, đặc điểm tâm sinh lí, tính tình, sở thích… của các em. Vì vậy trước tiên khi phụ trách lớp, tôi đã tìm hiểu học sinh và tâm tư nguyện vọng của phụ huynh rồi tiến hành làm các công việc sau:

Bước 1: Điều tra lí lịch học sinh qua phiếu “Sơ yếu lí lịch” vào tuần đầu tiên của năm học mới.

          Bước 2: Từ đó, tôi có những hình thức, những biện pháp giáo dục linh hoạt phù hợp với từng em bởi giáo dục không phải là một công thức chung có sẵn. Bên cạnh đó, tôi còn trò chuyện với giáo viên chủ nhiệm của năm trước, liên hệ các giáo viên bộ môn trong lớp để có thêm những thông tin chính xác về các em.

Bước 3: Đây là bước tiến hành thường xuyên ở từng giai đoạn. Tôi cung cấp số điện thoại của bản thân đến từng em và liên hệ với gia đình học sinh qua điện thoại, kết nối facebook, zalo với phụ huynh học sinh. Đây là sự liên hệ hai chiều qua lại giữa nhà trường với gia đình, giữa GVCN với PHHS. Bằng các hình thức liên hệ đó, tôi sẽ nắm được những diễn biến về đạo đức, về học tập của các em có thể đánh giá hiệu quả những tác động sư phạm đồng thời điều chỉnh phương pháp giáo dục sao cho phù hợp.

2. Ổn định nề nếp lớp:

         Từ nội quy nhà trường, thảo luận và đề ra nội quy của lớp. Nội quy sau khi được thống nhất, một bản phụ huynh sẽ giữ để thường xuyên theo dõi tình hình học tập của con em mình.

 Quy định về khen thưởng và nhắc nhở: Cuối mỗi tuần, bất kỳ học sinh nào có ý thức vươn lên, phấn đấu trong học tập, rèn luyện đạt kết quả tốt nhất sẽ được khen thưởng. Ngược lại, học sinh vi phạm nội quy hay kết quả học tập, rèn luyện chưa có sự tiến bộ tôi nhắc nhở một cách nhẹ nhàng, tế nhị đồng thời đưa ra biện pháp giúp đỡ đối với từng học sinh và theo dõi ở các tuần tiếp theo nếu có sự tiến bộ sẽ khen thưởng dù là tiến bộ nhỏ nhất.

Với đối tượng là học sinh lớp 4, các em có thể phát huy khả năng tự quản, Để xây dựng một tập thể tự quản tốt, muốn ổn định nề nếp học tập thì cần có đội ngũ cán sự lớp năng động, trách nhiệm nhưng phải phát huy được tất cả thế mạnh của các em. Vì vậy, với tất cả học sinh trong lớp, tôi luôn tạo điều kiện cho các em đều được tham gia làm cán bộ lớp. Qua đó, nhiều em lúc đầu vào lớp còn nhút nhát, không dám tham gia bất kỳ hoạt động nào hoặc có em luôn nghĩ mình “vô dụng” thì sau một thời gian, các em đã mạnh dạn tham gia công việc tập thể lớp, bớt đi sự mặc cảm, tự ti trong cuộc sống.

          Sắp xếp chỗ ngồi: Chú ý các em có nhu cầu về tai mắt, tới vóc dáng chiều cao, giới tính, năng lực học tập. Tuy nhiên chỗ ngồi không cố định trong cả năm mà sẽ được thay đổi mỗi tháng/1lần. Phát động phong trào “đôi bạn cùng tiến” để các em giúp đỡ lẫn nhau.

           3. Xây dựng phong trào học tập lành mạnh:

           Tổ chức các hình thức thi đua theo tuần, theo tháng. Mỗi tháng tổ chức một hình thức thi đua khác nhau nhằm khuyến khích học tập, phẩm chất, năng lực của học sinh.           

          Khuyến khích cha mẹ học sinh tham gia đánh giá, giáo viên thường xuyên nhận xét bằng lời nói trực tiếp hoặc viết nhận xét  vào vở của học sinh về những kết quả đã làm được hoặc chưa làm được; mức độ hiểu biết và năng lực vận dụng kiến thức; mức độ thành thạo các thao tác, kĩ năng cần thiết, phù hợp với yêu cầu của bài học và hoạt động của học sinh. Học sinh tự đánh giá ngay trong quá trình hoặc sau khi thực hiện từng nhiệm vụ học tập, hoạt động giáo dục khác, báo cáo kết quả với giáo viên; Học sinh tham gia nhận xét, góp ý bạn, nhóm bạn ngay trong quá trình thực hiện các nhiệm vụ học tập môn học, hoạt động giáo dục; thảo luận, hướng dẫn, giúp đỡ bạn hoàn thành nhiệm vụ. Cha mẹ học sinh được khuyến khích phối hợp với giáo viên và nhà trường động viên, giúp đỡ học sinh học tập, rèn luyện; được giáo viên hướng dẫn cách thức quan sát, động viên các hoạt động của học sinh hoặc cùng học sinh tham gia các hoạt động; trao đổi với giáo viên các nhận xét, đánh giá học sinh bằng các hình thức phù hợp, thuận tiện như lời nói, viết vào vở nhận xét... Chính với những hoạt động trên, các em luôn nhận ra ngay được những khuyết điểm của mình để khắc phục hoặc thấy được thế mạnh cần phát huy, phấn trấn vươn lên trong học tập cũng như các hoạt động tập thể.

4. Xây dựng “Lớp học thân thiện, học sinh tích cực”:

           Bộ Giáo dục và Đào tạo phát động phong trào “Trường học thân thiện, học sinh tích cực” đã nhiều năm nay nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đặc biệt là giáo dục đạo đức, nhân cách và kĩ năng sống cho học sinh. “Xây dựng lớp học thân thiện” là tạo ra môi trường học tập thân thiện, an toàn, gần gũi với học sinh, làm cho học sinh cảm thấy “Mỗi ngày đến trường là một ngày vui”.  Tôi tiến hành từng bước như sau:

           4.1. Xây dựng mối quan hệ thầy trò:

          Ngay những buổi học đầu tiên, tôi đã chú ý xây dựng mối quan hệ thầy trò gần gũi, thân thiện. Tạo cơ hội cho các em tâm sự về những khó khăn, vướng mắc mà các em đang gặp phải, thường xuyên lắng nghe ý kiến của học sinh. Cứ sau một tuần, tôi còn động viên các em tâm sự thật lòng thông qua hình thức phiếu kín hãy nói những điều mà em thấy khó nói nhất vào giấy không cần ghi tên, chữ viết có thể thay đổi kiểu chữ để thầy không nhận ra đó là lời tâm sự của bạn nào. Thông qua hình thức này, tôi đã thu thập được rất nhiều thông tin mà học sinh khó nói nhất, thậm chí chưa dám nói với ai mà ngay cả khi trao đổi với phụ huynh, họ cũng rất bất ngờ.

Thông qua các ý kiến thầm kín của học sinh, bản thân giáo viên cũng cần phải tự điều chỉnh hành vi của mình. Ngoài ra, giáo viên chủ nhiệm tìm cách phân tích giảng giải cho các em những băn khoăn về tâm sinh lý mà các em giấu kín không dám thổ lộ với ai. Những thông tin em viết về phía gia đình, giáo viên sẽ chủ động đóng thành từng tập rồi chuyển cho các bậc cha mẹ đọc trong buổi họp phụ huynh hoặc giờ đưa rước con hằng ngày. Từ đó, cha mẹ sẽ hiểu được tâm tư nguyện vọng của lứa tuổi học trò lớp 4 và thông qua lời tâm sự đó có thể phán đoán được lời tâm sự của con mình và cùng giáo viên chủ nhiệm có biện pháp giáo dục phù hợp cho các em.

           Khi có học sinh mắc sai lầm, thiếu sót, tôi luôn kiềm chế và  tôn trọng học sinh, tìm hiểu cặn kẽ thấu đáo nguyên nhân để có biện pháp giúp đỡ các em sửa chữa; không nên có những lời nói, cử chỉ xúc phạm các em. Ở lứa tuổi này, lòng tự trọng của các em rất cao, chỉ một lời nói xúc phạm sẽ làm các em chán nản, mất ý chí phấn đấu.

          Hàng ngày, tôi luôn khích lệ và biểu dương các em kịp thời, khen ngợi những ưu điểm của các em và không phê bình các em mà luôn đưa ra khuyến nghị phù hợp. Tôi cố tìm ra những ưu điểm nhỏ nhất để khen ngợi động viên các em. Nhưng trong khi khen, tôi cũng không quên chỉ ra những thiếu sót để các em khắc phục và ngày càng hoàn thiện hơn.

          Khi nói chuyện, khi giảng bài, cũng như khi nhắc nhở học sinh, tôi luôn thể hiện cho các em thấy tình cảm yêu thương của một người thầy đối với học sinh. Theo quy luật phản hồi của tâm lí, tình cảm của thầy  trước sau cũng sẽ được đáp lại bằng tình cảm của học sinh. Lòng nhân ái, bao dung, đức vị tha của người thầy luôn có sức mạnh to lớn để giáo dục và cảm hóa học sinh. “Lớp học thân thiện” chỉ có được khi người thầy có tấm lòng nhân hậu, bao dung, hết lòng vì học sinh thân yêu của mình.

            4.2. Xây dựng mối quan hệ bạn bè:

          Trong cuộc sống của mỗi con người, ngoài những người thân trong gia đình ra, ai cũng cần có bạn bè để chia sẻ. Học sinh tiểu học cũng vậy. Nếu các em có nhiều bạn bè thân thiết trong lớp thì các em sẽ hợp tác vui vẻ với nhau và sẽ giúp đỡ nhau cùng tiến bộ. Em học tốt sẽ giúp những em học chưa tốt; ngược lại, em học chưa tốt cũng dễ dàng nhờ bạn giúp đỡ mình học tập mà không phải e ngại, xấu hổ.

          Để xây dựng mối quan hệ bạn bè thân thiết, đoàn kết, gắn bó, sẵn sàng giúp đỡ nhau trong học tập, tôi luôn tạo ra các hoạt động, các vấn đề đòi hỏi sự hợp tác của nhiều học sinh. Tôi khuyến khích học sinh tự viết ra những điều em chưa đồng ý ‎về việc làm, cách cư xử của lớp trưởng, lớp phó hoặc của một bạn nào đó trong lớp chứ không nói xấu, không xa lánh bạn. Căn cứ vào những điều các em viết ra, nếu là những điều tốt thì tôi đọc cho cả lớp nghe rồi tuyên dương ngay trước lớp. Còn những điều các em phê bình thì tôi phải điều tra nắm rõ đúng hay sai. Sau đó mới góp ý riêng với những học sinh bị bạn phê bình, yêu cầu các em  phải sửa chữa.

           4.3. Trang trí lớp học gần gũi với học sinh:

          Lớp học thân thiện phải luôn sạch sẽ, ngăn nắp và được trang trí đẹp, đảm bảo tính thẩm mĩ và tính giáo dục cao. Trang trí lớp đẹp, hài hòa đảm bảo tính thẩm mĩ và tính giáo dục. Phần trang trí lớp, tôi giao trực tiếp cho từng tổ: mỗi tổ phải tự làm sản phẩm vẽ tranh, viết bài, sáng tác truyện, gấp, cắt dán  thủ công phù hợp với từng chủ điểm của tháng. Chính vì vậy, các em luôn coi lớp học là nhà của mình- gần gũi, thân thương.

          4.4. Tổ chức các hoạt động tập thể và các trò chơi vui tươi lành mạnh:

          Thích sinh hoạt tập thể và tham gia các trò chơi bổ ích là nhu cầu, là sở thích của hầu hết các học sinh Tiểu học. Vì vậy, khi tổ chức cho các em sinh hoạt tập thể và tham gia các trò chơi là giáo viên đã giúp các em “Học mà chơi, chơi mà học” thông qua các trò chơi Rung chuông vàng, Hái hoa dân chủ, Đuổi hình bắt chữ,... Thông qua sân chơi này, kiến thức và kĩ năng ở mỗi em sẽ được hình thành và rèn luyện một cách nhẹ nhàng, tự nhiên, không gây căng thẳng, gò bó đối với các em.

5. Giáo viên chủ nhiệm luôn rèn luyện, tu dưỡng bản thân:

Thứ nhất, người giáo viên chủ nhiệm lớp phải có lòng yêu nghề mến trẻ, phải am hiểu nắm bắt sâu sắc chủ trương đường lối giáo dục của Đảng và Nhà nước trong thời kì đổi mới, phải có niềm tin ở các em. Chính niềm tin ấy sẽ tiếp thêm nghị lực để giáo viên hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình.

Thứ hai, người giáo viên chủ nhiệm phải có “chữ tín” với phụ huynh và HS, phải tôn trọng và yêu mến học sinh. Khi yêu mến và tôn trọng học sinh thì ta mới thực sự cảm hóa được HS, bởi con đường tác động đến tình cảm theo tôi chỉ là con đường tình cảm, chúng ta cho như thế nào thì chúng ta cũng sẽ nhận được những tình cảm như thế ấy.

Thứ ba, người giáo viên chủ nhiệm lớp phải là người có chuyên môn vững vàng có tay nghề cao. Có dạy tốt, có kiến thức sâu thì học sinh mới phục và chấp nhận sự giáo dục của mình. Mỗi ngày xung quanh chúng ta có bao nhiêu là kiến thức mới lạ nếu chúng ta không “Học, học nữa, học mãi” thì sẽ không theo kịp, không đáp ứng được yêu cầu của thời đại cũng như của học sinh.

         IV. KẾT QUẢ

          Qua thời gian áp dụng, tôi thấy học sinh tích cực học tập, xây dựng được mối đoàn kết gắn bó trong tập thể. Kết quả đến nay đã đạt được như sau:

Kết quả cuối năm học 2017-2018

Lớp

Tổng số HS hoàn thành tốt

Số em chưa chăm học

Số em chơi game

Số em thường xuyên mất đoàn kết

Số em đạt giải thưởng ( cấp huyện trở lên)

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

4A1

40 HS

38/40

0

 

0

 

0

 

11

27,5%

       

           Ngoài ra, lớp còn đạt được một số thành tích sau:

          - 95% học sinh hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ học tập và rèn luyện của học sinh. Số còn lại hoàn thành nhiệm vụ học tập và rèn luyện

- Cuối năm lớp đạt lớp Tiên tiến xuất sắc

V. BÀI HỌC KINH NGHIỆM

Giáo viên chủ nhiệm cần có lòng nhiệt tình, năng động sáng tạo nhất là thực sự yêu mến quan tâm đến học sinh như chính con em mình. Đúng như ông cha ta đã nói: “Trồng cây gì thu được quả đó.” Người giáo viên cần phải nắm và am hiểu sự phát triển tâm sinh lí của học sinh để có biện pháp giáo dục không phải là khuôn mẫu, mỗi con người đều có hoàn cảnh, có tâm sự, có tình cảm, tính tình khác nhau cho nên việc am hiểu các em và tìm biện pháp giáo dục thích hợp quả là không đơn giản. Giáo viên cần phải không ngừng học tập, trau dồi chuyên môn. Đây chính là yếu tố quyết định sự thành công của công tác chủ nhiệm vì: “Để cung cấp cho người học một hạt nhỏ hào quang kiến thức thì người thầy giáo phải cố gắng một biển cả ánh sáng.”

VI. KẾT LUẬN

 Bằng tất cả sự nỗ lực của bản thân tôi cùng với sự quan tâm của BGH, hội đồng Đội và tất cả các thầy cô trong nhà trường cũng như sự cộng tác nhịp nhàng ăn ý của phụ huynh học sinh. Tôi đã đạt được kết quả khả quan, học sinh biết vâng lời và yêu quý thầy cô giáo, biết xác định động cơ học tập đúng đắn, tập thể học sinh biết thương yêu đoàn kết và giúp đỡ lẫn nhau cùng tiến bộ. Đặc biệt sau thời gian áp dụng lớp 4A1 được sự tin tưởng thương yêu của tất cả các thầy cô, ai cũng hào hứng khi bước vào lớp giảng dạy. Riêng bản thân tôi được phụ huynh tín nhiệm, đồng nghiệp tin yêu.

Tóm lại, để làm tốt công tác chủ nhiệm, đòi hỏi người giáo viên chủ nhiệm không chỉ là một giáo viên dạy tốt môn học văn hoá, phải quan tâm đến chất lượng hai mặt giáo dục là học lực và đạo đức của học sinh mà còn phải quan tâm đến sự phát triển ở học sinh về các giá trị đạo đức, thẩm mỹ, thể chất,…

          XÁC NHẬN CỦA HĐKH TRƯỜNG                                         Cái Tắc, ngày        tháng     năm

                                                                                                                                 Người viết

                    

 

                                                                                                                    Lê Viết Phúc


Tác giả: Lê Viết Phúc
Nguồn:Trường TH Thị trấn Cái Tắc Copy link
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Bài tin liên quan
Liên kết
Đang chờ cập nhật
Thống kê truy cập
Hôm nay : 4
Tháng 07 : 194