A- A A+ | Chia sẻ bài viết lên facebook Chia sẻ bài viết lên twitter Chia sẻ bài viết lên google+ Tăng tương phản Giảm tương phản

HỌC TẬP “CỘNG TÁC” CON ĐƯỜNG DẪN LỐI EM ĐI

           Học tập cộng tác không chỉ đơn thuần là một phương pháp hay kỹ thuật dạy học mà nó là một quan điểm giáo dục. Quan điểm này đang được nhiều nước Châu Á học tập vận dụng từ mô hình "Trường học là cộng đồng học tập" ở Nhật Bản. 
Dựa vào quan điểm trên. Sở GD&DT Bắc Giang đã nghiên cứu ra phương pháp dạy học mới “tổ chức học tập cộng tác theo tiến trình giải quyết vấn đề định hướng tiếp cận năng lực học sinh”. Đầu năm học 2018 – 2019 đưới sự chỉ đạo trực tiếp của BGH trường Tiểu Đồng Việt, trường tôi đã áp dụng phương pháp này vào giảng dạy ở tất cả các khối lớp. Mới đầu là 1tiết/ tuần, sau đó 2 tiết/ tuần. Qua thực tế vận dụng phương pháp này vào giảng dạy, tất cả các giáo viên đều nhất trí cho rằng phương pháp này có nhiều tính ưu việt. Vì thế song hành với các phương pháp dạy học khác thì phương pháp Giải quyết vấn đề vẫn được giáo viên ưu tiên, lựa chọn số một mỗi khi thiết kế tiết dạy.
Buổi sinh hoạt chuyên môn hôm thứ năm, ngày 21/03/2019 một lần nữa phương pháp này được cô giáo Hoàng Thị Khanh lựa chọn để thiết kế cho tiết Toán, bài: Thời gian - thực hiện trên các em học sinh của lớp 5A.
        Để kiểm tra xem sự chuẩn bị bài học của các em Hs như thế nào, Gv đưa ra hai câu hỏi “em hãy nêu công thức tính vận tốc; công thức tính quãng đường”  ngay lập tức rất nhiều cánh tay giơ lên xin trả lời câu hỏi của cô, với câu hỏi “nhỏ” này Gv đã khéo léo đẫn dắt các em vào bài học chính. Khi các em đã bắt nhịp vào tiết học, giáo viên tiếp tục đưa “cỗ máy” dịch chuyển sang bài toán chuyển động và sơ đồ tóm tắt của bài toán được Gv đưa ra. Đề toán được khéo léo gắn với thực tế “quãng đường Đồng Việt đến Hà Nội dài 162 km, một xe máy đi với vận tốc 52 km/h. Tính thời gian để một xe máy đi hết quãng đường trên?”. Một câu hỏi “mở” dành cho các em được đặt ra: “Tìm cách tính thời gian của ô tô để đi hết quãng đường trên”. Mới vài giây đầu thôi đã có khoảng 6 –  7 cánh tay giơ lên, nhưng giáo viên chưa vội gọi các em trả lời mà dành thêm một vài giây để những Hs chưa có sự suy đoán nào có thể cộng tác với bạn. Đã có thêm nhóm em Dương, Hưng; Ngọc, Huy Hoàng giơ tay xin được trả lời. Em Thương xin trả lời: Thưa cô, để tính thời gian em dựa vào công thức tính vận tốc; tiếp đó là ý kiến của em Linh “em dựa vào ý nghĩa của vận tốc”; em Huy Hoàng “dựa vào công thức tính quãng đường”; em Hoài “em tính nhẩm theo vận tốc”. Quan sát các em tự tin đưa ra những say đoán của mình tôi có cảm giác các em đã có sẵn nền tảng kiến thức mà hàng ngày cả cô và trò đều phải cố gắng qua từng bài học. Khi thực hiện phương pháp này tôi thấy bước 2 để tìm ra tất cả các giải pháp có thể để giải quyết vấn đề là hơi khó. Ấy vậy mà ngày hôm nay các em học sinh lớp 5A đưa ra được rất nhiều giải pháp thì tôi thấy đã sớm cảm thấy sự thành công của tiết học đang đến gần.

Em Huy Hoàng tự tin đưa ra suy đoán để giải quyết vấn đề.

        Với các cách trên Hs bắt đầu cộng tác nhóm để triển khai vấn đề. Tôi quan sát nhóm của em Hoàng Minh & Hải các em chia sẻ từ cách vận dụng công thức tính vận tốc, sau đó em Hải đã biết gắn cho từng đơn vị với những từng thành phần trong phép tính để rút ra cách tìm số chia hay chính là đi tìm thời gian. Mặc dù em Hải có học lực hơi yếu nhưng tôi thấy em cũng hiểu bài khá tốt, em chỉ hơi nhầm một chút “em gọi vận tốc là số bị chia” thì ngay lập tức em Hoàng Minh giúp đỡ ngay. Sau đó em Minh nói lại cách làm một lần nữa cho bạn Hải hiểu. Đây lại thêm một cái “được” của phương pháp. Đó chính là tạo ra nhiều cơ hội để các em được cộng tác nhóm. Lợi ích của cá nhân học sinh về năng lực nhận thức trong học tập cộng tác được chứng minh: những học sinh gặp khó khăn về nhận thức sẽ không bị lãng quên, không bị bỏ lại phía sau vì được bạn giúp đỡ cả về hiểu biết cùng  phẩm chất tự tin, tự chủ cố gắng của cá nhân nhờ sự khích lệ, quan tâm và chia sẻ. Những học sinh có nhận thức cao hơn, giúp đỡ bạn gặp khó khăn sẽ hiểu bài sâu sắc hơn vì đã có cơ hội dạy lại cho bạn hiểu điều mình hiểu. Hơn thế, học sinh sẽ hình thành, phát triển những năng lực, phẩm chất tốt đẹp cho cuộc sống tương lai trong một xã hội con người luôn sẵn sàng học hỏi, yêu thương, giúp đỡ, chia sẻ cùng nhau cùng nhau tiến bước trên con đường tri thức, để dẫn lối chúng em vào đời.


Em Hoàng Minh và Hải đang chia sẻ cách làm

       Không chỉ nhóm của hai em Minh, Hải tất cả các nhóm nhỏ khác đều chia sẻ rất tích cực. Sau khi Hs chia sẻ cách làm trong nhóm thì đại diện nhóm em Phương Anh, em Hưng, em Linh, em Hoài chia sẻ trước lớp và tất cả các em đều thống nhất phương án tốt nhất là dựa vào “Ý nghĩa của vận tốc” Gv yêu cầu Hs cả lớp triển khai một cách làm. Tôi đi đến quan sát nhóm em Bắc, Mĩ hai em làm bài rất tốt, làm xong hai em tự giác chia sẻ bài học với nhau, đây là một thói quen là nề nếp được hình thành qua các tiết học.

Em Mĩ, Bắc chia sẻ bài trong nhóm


         Đại diện lớp Thương đưa bài của mình lên chia sẻ bài. Nhìn xuống phía dưới lớp đã có sẵn dăm cánh tay xin phỏng vấn bạn. Câu hỏi “Tại sao bạn lại lấy 156 : 52” của em Duy rất hay; em Linh cũng có câu hỏi hay không kém dành cho bạn “bạn hãy nêu rõ ý nghĩa của vận tốc”. Nghe em Thương trả lời tất cả các thầy cô giáo và các bạn trong lớp đều thấy hài lòng. Tôi rất thích câu trả lời của em Thương vì: ở đó có sự tự nhiên, hồn nhiên qua nét mặt của em; ở cử chỉ, lời nói của em lại mang hình bóng của cô giáo chủ nhiệm. Thật tuyệt vời khi được dự giờ một tiết học nhẹ nhàng mà hiệu quả của một tập thể lớp 5A hiệu quả. 

 

 

 

Có rất nhiều HS xin giơ tay nêu công thức tính thời gian

          Theo khảo sát nhanh của tôi cuối tiết học có khoảng 98% học sinh rút ra được công thức tính thời gian nhưng hơi tiếc một chút vì thời gian của tiết học còn kéo dài. Phương pháp nào cũng có những ưu và hạn chế nhưng đòi hỏi giáo viên phải linh hoạt khi vận dụng phương pháp ở từng bài, từng môn học. Hôm nay thời gian kéo dài là do ở bước 2 khi học sinh suy đoán cách giải quyết vấn đề, giáo viên có hỏi lại em Hoài “nêu cách nhẩm”; em Linh “nêu ngay ý nghĩa của vận tốc”. Điều này vô hình chung đã làm hạn chế tư duy của các bạn khác và lặp lại tìm cách giải quyết vấn đề ở bước 3. Ở bước 3 Gv cho hs nói cho nhau nghe cách làm. Theo tôi nên để các em làm ra nháp hoặc bảng phụ, sau đó mời đại diện các nhóm làm theo 4 cách lên chia sẻ sau đó cùng nhau so sánh và đối chiếu để thống nhất chọn ra cách tối ưu nhất, hay nhất, để chuyển sang bước 4. Hôm nay các em chưa giải bằng các cách khác nhau để so sánh chọn ra cách làm tốt nhất.
          Thời gian kéo dài có thể đều chỉnh, nhưng cái sợ nhất của giáo viên sau một tiết học là cái lắc đầu không hiểu của học sinh. Vì vậy với giáo viên còn non kinh nghiệm như tôi luôn tự nhủ phải thật nỗ lực, cố gắng không ngừng. Có lẽ chính vì thế mà trong tôi luôn đầy ắp những câu hỏi tại sao? và làm thế nào?...Người giáo viên phải dạy thế nào để cho học sinh chán học thành ham học, làm thế nào để một bài phức tạp thành bài đơn giản, dễ hiểu, dễ nhớ và khó quên. Vì thế tiết sinh hoạt chuyên môn nào cũng là một bài học để đồng nghiệp cùng giúp đỡ nhau tiến bộ. Cảm ơn đồng chí Khanh và các em học sinh lớp 5A đã cho tôi và các đồng nghiệp vinh hạnh được dự giờ một tiết Toán.
        Là giáo viên nào cũng khó tránh khỏi cái cảm giác lo sợ, lo sợ cho từng bước đi, từng cử chỉ, lời nói…Nhưng tôi nghĩ hãy cống hiến hết mình. Hãy dạy học sinh bằng trí tuệ để tạo ra học sinh suất xắc và dạy học sinh bằng trái tim ấm sẽ tạo ra những con người trưởng thành. Chúc cho tất cả các thầy cô giáo tạo ra được nhiều thế hệ học trò suất xắc và trưởng thành.

                                                                                                                                                                                             

                                                                                                                                                                             Tác giả:    Nguyễn Thị Loan - Trường TH Đồng Việt


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết